Τι είναι πρόωρος τοκετός;

Τοκετός είναι όταν ρυθμικές συσπάσεις της μήτρας οδηγούν σε διαστολή του τραχήλου. Συμβαίνει συνήθως μεταξύ 37 και 42 εβδομάδων της εγκυμοσύνης.

Αν συμβεί πριν τις 37 εβδομάδες, ονομάζεται πρόωρος τοκετός. Σχεδόν 1 στα 4 μωρά γεννιούνται πρόωρα μετά από ιατρική παρέμβαση γιατί είτε το μωρό είτε η έγκυος εμφανίζουν κάποιο πρόβλημα (ιατρογενής προωρότητα). Τα περισσότερα όμως μωρά γεννιούνται πρόωρα γιατί ο τοκετός αρχίζει πιο νωρίς.

Τι σημαίνει να έχετε ένα πρόωρο μωρό;

Όταν ένα μωρό γεννηθεί πρόωρα παρουσιάζει αυξημένο κίνδυνο για προβλήματα υγείας, κυρίως στην αναπνοή και στην σίτιση και αυξημένο κίνδυνο για λοιμώξεις. Όσο πιο κοντά στις 37 εβδομάδες γεννηθεί ένα μωρό, τόσο λιγότερα τα προβλήματα που θα έχει να αντιμετωπίσει.

Τι προκαλεί πρόωρο τοκετό;

Τις περισσότερες φορές δεν γνωρίζουμε τι προκαλεί πρόωρο τοκετό. Συνήθως ευθύνονται πολλοί παράγοντες, με τη λοίμωξη να είναι από τους πιο σημαντικούς.

Ο κίνδυνος για πρόωρο τοκετό αυξάνει στις εξής περιπτώσεις:

  • πρόωρη ρήξη υμένων
  • ιστορικό πρόωρου τοκετού ή πρόωρης ρήξης υμένων πριν τις 37 εβδομάδες σε προηγούμενη κύηση
  • όψιμη αποβολή (>14 εβδομάδες) στο παρελθόν
  • κολπική αιμορραγία μετά τις 14 εβδομάδες εγκυμοσύνης
  • η μήτρα σας έχει ανώμαλο σχήμα
  • πολύδυμη κύηση
  • αυξημένο αμνιακό υγρό
  • καπνίζετε
  • ιστορικό χειρουργείου στον τράχηλο (π.χ. κωνοειδής ή loop εκτομή τραχήλου)
  • μείνατε έγκυος μετά από εξωσωματική γονιμοποίηση
  • λοιμώξεις (π.χ. πυελονεφρίτιδα, κολπίτιδα από Gardnerella Vaginalis)

Πρόληψη πρόωρου τοκετού

Σε κάποιες περιπτώσεις ο πρόωρος τοκετός μπορεί να αποφευχθεί.

  • Η μέτρηση του μήκους του τραχήλου της μήτρας με διακολπικό υπέρηχο στο 1ο τρίμηνο κατά την εξέταση της αυχενικής διαφάνειας και κατά την εξέταση ανατομίας του εμβρύου Β επιπέδου στις 21-24 εβδομάδες κύησης μπορεί να αναδείξει περιπτώσεις, ακόμη και σε γυναίκες χαμηλού κινδύνου, που ο τράχηλος της μήτρας είναι βραχύς. Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί φαρμακευτική αγωγή ή περίδεση τραχήλου προς αποφυγή πρόωρου τοκετού.
  • Αν έχετε ιστορικό πρόωρου τοκετού λόγω ανεπάρκειας τραχήλου ή αν έχετε ιστορικό χειρουργικής επέμβασης στον τράχηλο (π.χ. κωνοειδής ή loop εκτομή τραχήλου), συνιστάται μέτρηση του μήκους του τραχήλου της μήτρας με διακολπικό υπέρηχο από τις 16 εβδομάδες της εγκυμοσύνης ή προφυλακτική περίδεση τραχήλου, ανάλογα με το ιστορικό.
  • Συχνός έλεγχος των ούρων για ασυμπτωματική βακτηριουρία και καλλιέργεια κολπικού υγρού για έλεγχο βακτηριακής κολπίτιδας έχουν ρόλο για την πρόληψη λοιμώξεων που μπορεί να οδηγήσουν σε πρόωρο τοκετό, ειδικά σε γυναίκες με ιστορικό πρόωρου τοκετού.

Θεραπευτικές παρεμβάσεις για πρόληψη πρόωρου τοκετού

  • Χορήγηση προγεστερόνης
  • Περίδεση τραχήλου
  • Θεραπεία ασυμπτωματικής βακτηριουρίας και βακτηριακής κολπίτιδας

Τι συμβαίνει αν μπείτε σε πρόωρο τοκετό;

Αν μπείτε σε πρόωρο τοκετό συνιστάται να γίνει εισαγωγή στο μαιευτήριο και να λάβετε:

  • μια δόση κορτικοστεροειδών για να βοηθήσουν το νεονγό να αντιμετωπίσει προβήματα της προωρότητας
  • αντιβίωση αν έχει γίνει ρήξη υμένων για να ελαττωθεί ο κίνδυνος λοίμωξης
  • φάρμακα για να σταματήσουν τις συσπάσεις της μήτρας (τοκόλυση) αν δεν υπάρχει αντένδειξη